Cümə, Aprel 28, 2017
FAYDALI

Siqaret, enerji içkisi, duz, oturaq həyat tərzi, stress və fiziki aktivliyin aşağı olması ürək-damar problemlərini yaradan başlıca səbəblərdir.

Bu barədə Azərbaycan Tibb Universitetinin (ATU) Tədris Terapevtik Klinikasının kardioloqu Fuad Səmədov ATU-nun mətbuat xidmətinə bildirib.

Həkim deyib: “Azərbaycanda ürək-damar sistemi problemlərinin yaradan əsas səbəblər şəkərli diabet, piylənmə, təzyiq, böyrək çatışmazlığı kimi bir sıra xəstəliklərdir. Stress də ürək problemlərinin yaranmasında başlıca amillərdən biridir. Təəssüf ki, ölkəmizdə fərqli səbəblərdən yaranan stressdən əziyyət çəkənlərin sayı çoxdur. İnsanların özlərinə qarşı laqeyd münasibət göstərmələri yalnız ürəklə bağlı deyil, bir çox digər problemlərin də ortaya çıxmasına səbəb olur.

Diabet ürək xəstəliyinin bir ekvivalentidir və bu, bütün dünyada belə qəbul edilir. Vaxtında tənzimlənən şəkər isə ciddi risk amili olmaqdan çıxır. İndi diabet xəstələrinin bir problemi də insulin qəbulunun gecikdirilməsi və ya bu preparatın qəbulundan yayınmalarıdır.

Təzyiq bu gün cəmiyyətimizdə insanlar arasında kütləvi hal alıb, hətta gənclər belə bundan əziyyət çəkirlər. Hər kəsi düşündürən bir məsələ də tam sağlam bir insanda təzyiqin oynamasıdır. Bu, normal haldır. Cəmiyyətimizdə işçi təzyiqi anlayışı var. Bu qəbul edilən təzyiq normasıdır, bəzi insanlar yalnız sırf şikayəti olduğu halda təzyiqlərini mütəmadi olaraq ölçdürürlər. Bu gün insult keçirənlərin 90 faizi tənzimlənməmiş təzyiqi olan xəstələrdir. Belə insanlar sonradan yaranacaq fəsadların qarşısını almaqda çətinlik çəkəcəklərindən xəbərsiz, həkim məsləhəti olmadan müalicə olunmağa çalışırlar. Belə problemlərə zamanında müdaxilə etdikdə yarana biləcək ən ciddi xəstəliklərin qarşısını almış olarıq.

Ötən əsrin 80-ci illəri ilə müqayisədə bu gün ürək problemləri istər cavan, istərsə də yaşlı insanlar arasında geniş yayılıb. Ürək problemləri ən çox 50-60 yaşlı insanlar arasında üstünlük təşkil edir. Xüsusilə qadınlar arasında menopauzadan sonrakı dövrdə bu problem daha çox özünü büruzə verir. Gənclər arasında isə bu xəstəliklərin geniş yayılma səbəbləri bir çox problemlərdən qaynaqlana bilər. Misal üçün, oturaq həyat tərzi, qidalanma qaydalarının pozulması və ya gec saatlarda yemək ürək xəstəlikləri zamanı ölüm riskini artırır. Yemək yedikdən dərhal sonra yatmaq bir sıra problemlərin yaranmasına səbəb olur. Ürək xəstəlikləri irsi olaraq da ötürülür. Erkən yaşında dünyasını dəyişənlərin övladlarının öz həyat tərzlərinə daha diqqətlə yanaşmaları lazımdır.

Bu gün ölkəmizdə əhalinin fiziki aktivliyi çox aşağı səviyyədədir. İnsanlar xarici ölkələrlə müqayisədə çox nadir hallarda idmanla məşğul olurlar. Gənclər həddindən artıq istifadə etdikləri enerji içkilərinin mənfi təsirlərindən xəbərsizdirlər. Mən həkim olaraq gənclərin buna nə qədər meyilli olduğunun şahidi olmuşam. İstehsalçının belə içkilərinin gündə bir dəfə istifadəsinə icazə verdiyi halda, bəzən istifadə 8-10 dəfəyə qədər artır. 12-13 yaşlı yeniyetmələrin həyatları üçün isə enerji içkiləri böyük təhlükə mənbəyidir. Gənclər arasında bu növ içkilərə qarşı mübarizə məqsədilə klinikamızda yeni layihəyə də başlamışıq və maarifləndirmə işlərinin aparılmasını planlaşdırırıq. Valideynlər də bu məsələdə diqqətli olmalıdırlar. Çünki bu içkilərin enerji verməsi, əhvalı yaxşılaşdırması kimi söyləntilər qətiyyən məntiqli yanaşma deyil.

Əsas problemlərdən biri də cəmiyyətimizdə duz istifadəsinin həddindən artıq çox olmasıdır. Duz məhdudiyyəti tətbiq etdikdən sonra bir çox xəstələrin təzyiqinin normallaşdığını müşahidə etmişik. Orqanizmə heç bir xeyri olmayan duzdan istifadənin azaldılması insult, ürək çatışmazlığı riskini azaldacaq, təzyiqi normallaşdıracaq.

Ürək və ağciyəri tam sağlam olan insanın oturaq həyat tərzi sürməsi onun təngnəfəsliyinə səbəb ola bilər. Əsası isə cəmiyyətimizdə insanların bu kimi kiçik məsələlərə laqeyd yanaşmalarıdır. Şəkəri, təzyiqi olan, siqaret çəkən insanların həm ürək, həm də ağciyər müayinəsindən keçmələri vacibdir. Bəzən xəstədə nə ağrı, nə də təngnəfəslik olur. Bu zaman həmin insan özünü bir il bundan öncə ilə müqayisə etməlidir. O, bir il bundan əvvəl də bu işləri etdiyi zaman onda bu kimi halların olub-olmadığını xatırlamalıdır. Çünki bu bəzən ilk siqnal da ola bilər.

Ürək-damar problemləri fiziki hərəkət və ciddi emosionallıq nəticəsində də ortaya çıxa bilər. Sinədə yanğı, göynəmə, kürək nahiyəsində olan ağrılar ilkin əlamət sayıla bilər, əgər bu ağrılar bir dəqiqədən artıq davam edərsə, problemin başlanğıcı hesab etmək olar. Bəzən bu problem gizli də davam edə bilər. Məhz bu səbəbdən hər bir İnsan öz bədənini tanımalıdır”.

Azərtac

Adətən fəsil dəyişikliyi zamanı gözdə qaşınma olur, bəzən sulanmalar müşahidə olunur. Bu, allergiyadır, yoxsa gözlə bağlı digər problem? İnsanın ən vacib orqanlarından biri olan gözlərlə bağlı nələrə diqqət vermək lazımdır?

Bu və digər göz problemləri ilə bağlı Azərbaycan Tibb Universitetinin (ATU) Tədris Cərrahiyyə Klinikasının (TCK) oftalmologiya şöbəsinin müdiri Qurban İsmayılov ATU-nun mətbuat xidmətinə müsahibəsində danışıb.

-Fəsil dəyişən zaman əksər insanlarda gözlə bağlı müxtəlif problemlər yaranır. Bunun səbəbi nədir?

-Fəsil dəyişikliyi ilə əlaqədar olaraq gözdə olan sulanma və bu kimi digər şikayətlər adətən “allergik konyunktivit” adlandırdığımız göz xəstəliyi ilə əlaqədar olur. Adətən hər dəfə fəsillər dəyişərkən və ya bitkilərin tozlanma zamanı xəstələr bu şikayətlərlə həkimə müraciət edirlər. Yazılan dərmanlar sadəcə xəstənin şikayətlərini azaldıb, narahatlığını müəyyən müddətliyə aradan qaldırır. Lakin bəzən xəstələr həkim məsləhəti olmadan özləri müxtəlif dərmanlardan istifadə edirlər. Bu isə xəstəyə ziyan verə bilər. Ona görə də, belə hallarda həkim müayinəsindən keçdikdən sonra uyğun dərmanlardan istifadə etmək məsləhətdir.

-Bəzi insanlar qaş nahiyəsindəki ağrıların gözdən qaynaqlandığını düşünürlər. Bu, nə dərəcədə doğrudur?

-Qaş nahiyəsində olan ağrılar həm gözlə, həm də sinir sistemi ilə əlaqəli ola bilər. Dəqiq diaqnoz qoymaq üçün bu ağrıların vaxtı, müddəti, xarakterini nəzərə almaq, müayinədən sonra mənşəyini dəqiqləşdirmək olur.

-Son zamanlar ən çox hansı göz şikayətləri ilə bağlı müraciətlər olur?

-Şikayətlər çoxşaxəli olduğu kimi, səbəblər də müxtəlifdir. Allergik problemlərlə yanaşı, diabet xəstələri, gözdaxili təzyiqi, refraksiya problemi olan keratokonus və sairə bu kimi xəstəliklərlə müraciət edənlər də kifayət qədərdir.

-Bu xəstəliklərdən hansılarına cərrahi müdaxilə tələb olunur?

-Tibdə, xüsusilə də oftalmologiyada cərrahi müdaxilə yalnız ehtiyac olduğu halda icra edilir. Əgər xəstənin sağalması üçün cərrahi müdaxilədən başqa müalicələr mövcuddursa, ilk olaraq onlar icra edilir. Ancaq gözdə elə xəstəliklər var ki, müalicəsi ancaq cərrahi yolla aparıla bilər. Həmçinin bəzən xəstənin istəyini də nəzərə alaraq cərrahi müdaxilə məsləhət görülə bilir. Məsələn, eynək taxmaq istəməyən xəstələrə, müvafiq yoxlamadan sonra cərrahi müdaxilə məsləhət görülə bilər.

Katarakta, xalyazion, karatakonuson, vitrektomiya, çəpliyin korreksiyası, göz yaşı yolları əməliyyatı, qapaq plastikası, qapaqlarda olan xoş və bəd xassəli törəmələr, arqon lazer fotokoaqulyasiya, barier lazer fotokoaqulyasiya, YAG lazer, refraktiv əməliyyatlar son 1 il ərzində şöbəmizdə icra edilən əməliyyatlardan bəziləridir.

-Göz əməliyyatı icra edənlərin yaş həddi barədə nə demək olar?

-Göz əməliyyatlarının heç də hamısı yaşlı xəstələr üçün deyil. Katarakta-el arasında “mirvari suyu” kimi tanınan xəstəlik adətən yaşlılar arasında çox rast gəlinir. Ancaq yaşlılarda refraktiv korreksiya məqsədilə icra olunan eksimer lazer əməliyyatlarının sayı gənclərdə kifayət qədər azdır. Həmçinin 35 yaşdan sonra irəliləməsi dayanan keratokonus xəstələrində “korneal kross linking” kimi əməliyyatlar icra olunmur. Yəni, əməliyyatın yaşlıya və cavan insana icrası xəstəliyin xarakterindən asılıdır.

Azərtac

Velosiped sürmək uzun ömür şansını artırır.  Qlazqo Universitetinin alimləri tədqiqatlar nəticəsində bu qənaətə gəliblər.

Hər gün velosiped sürmək, məsələn, işə və evə velosipedlə getmək vaxtsız ölüm riskini 40 faiz, xərçəngə tutulmaq ehtimalını 45 faiz, habelə ürək-damar xəstəliklərinin inkişaf riskini 50 faiz azaldır. Böyük Britaniyanın Qlazqo Universitetinin alimləri 250 mindən çox orta yaşlı insanın sağlamlıq durumunu beş il ərzində müşahidə ediblər. Məlum olub ki, velosiped sürmək həm kişilərin, həm də qadınların sağlamlıq durumuna yaxşı təsir göstərir.

Alimlər yerimənin də faydalı olduğunu bildirirlər, amma velosiped qədər deyil. Onlar orta yaşlı adamlara fiziki baxımdan fəal olmağı məsləhət görürlər.

AZƏRTAC

Ueyk Forest Universitetinin (Wake Forest University, ABŞ) bir qrup tədqiqatçısı müəyyən edib ki, hipertoniyadan əziyyət çəkən ahıllar bədən tərbiyəsi ilə məşğul olmalıdırlar. Alimlər onlara bədən hərəkətlərindən əvvəl çuğundur şirəsi içməyi məsləhət görürlər. Belə əlaqələndirmə beyni, demək olar, cavanlıqda olduğu kimi yaxşı vəziyyətdə saxlamağa kömək edir.

“Moskovski komsomolets” nəşrinin yazdığına görə, çuğundur şirəsinin tərkibində nəinki tam bir sıra müxtəlif bəsləyici maddələr var, o, həm də orqanizmə azot monooksidi istehsal etməyə imkan verən birləşmələrlə zəngindir. Bu molekullar qan damarlarının daralmasında və genəlməsində çox vacib rol oynayır. Mütəxəssislərin fikrincə, bu xüsusiyyəti çuğundur şirəsini hipertoniyadan əziyyət çəkən insanlara daha faydalı edir. Xüsusən də bədən hərəkətlərindən əvvəl içiləndə.

Mütəxəssislər tədqiqata yaşı 55-dən çox olan, yüksək qan təzyiqindən əziyyət çəkən və bu problemi aradan qaldırmaq üçün maksimum iki dərman preparatı qəbul edən 26 kişi və qadın dəvət ediblər. İştirakçılardan bu və ya digər içkini içmək, sonra isə bir müddət qaçış cığırında məşq etmək tələb olunub. Mütəxəssislər altı həftə ərzində iştirakçıların sağlamlıq durumunda, o cümlədən onların beyinlərində baş verən dəyişiklikləri izləyiblər. Məlum olub ki, məşqdən əvvəl çuğundur şirəsi içənlərin beyinlərinin vəziyyəti eksperiment müddətində nəzərəçarpacaq dərəcədə yaxşılaşıb.

Sia.az

Standartlara görə, hər bir üzgüçülük hovuzunda su günaşırı təzələnməli, hovuzun içi təmizlənməli, müxtəlif dərman vasitələri ilə dezinfeksiya edilməli, suyun sirkulyasiyası təmin edilməlidir.

Suyun dezinfeksiyası üçün adətən xlordan istifadə olunur. Tablet və ya su halında istifadə olunan xlorun səviyyəsi mütləq ölçülməlidir. Bundan başqa diğər dezinfektanlar da var ki, onlar da müxtəlif vəzifələri yerinə yetirirlər: hovuz suyunda yosun əleyhinə istifadə olunan, suyun codluğunu azaldan, çöküntü yaradan, bulanıqlığı aradan qaldıran, suyun şəffaflığını təmin edən kimyəvi maddələr var. Açıq havada olan hovuzlar qapalı hovuzlardan daha çox baxım istəyir.

Açıq havada olan hovuz suyunda günəş istiliyinin təsiri ilə yosun daha tez meydana gəlir və özü ilə bakteriyalar, göbələklər yaymağa başlayır ki, bu da insan sağlamlığı üçün daha təhlükəlidir. Əslində, yosuna yol açan səbəb hovuz suyuna əlavə olunan xlorun açıq havada buxarlanmasıdır. Xlorun səviyyəsi, təsiri azaldıqca bakteriya, mikrobların meydana gəlməsi tezləşir. Bu məqsədlə hovuza məsul olan şəxslər yosun əleyhinə xüsusi stabilizator maddələrdən istifadə edirlər. Bu maddə hovuz suyunda xlorun uçmasına mane olur. Yenidən suyun xlorlanmasına ehtiyac qalmır. Bu arada o da qeyd edilməlidir ki, inkişaf etmiş dünya ölkələrində hovuz suyunun dezinfeksiyasında xlordan daha az istifadə olunur. Xlor əvəzinə xüsusi, tərkibində gümüş olan təbii minerallar işlədilir. Sovet dövründə də kütləvi üzgüçülük hovuzlarının dibində 10 santimetrlik xüsusi gümüş lövhə olardı, çünki gümüşün çokdürmək, mikrobları məhv etmək qabiliyyəti var. Mütəxəssislər xlorun kanserogen olduğunu da bildirirlər. Xlor xərçəng, astma xəstəliklərinə yol aça bilər.

Qapalı üzgüçülük hovuzunda suyun hərarəti 26-28 dərəcə arasında olmalıdır. Bu standartdan kənara çıxdıqda insanların səhhətində ciddi dəyişikliklər ola bilər. Bundan başqa hovuzun kalsium sərtliyi də yoxlanılmalıdır. Bunun üçün xüsusi testlər aparılmalıdır.

Səhhəti ilə əlaqədar hovuz xidmətindən istifadə edən insanların şikayəti ilə tanış olanda, onlar ən çox xlordan narazılıq edirlər.

Hovuzlarda göz xəstəliklərinə yaxalanma riski çox böyükdür

Xüsusilə onlarla insanın eyni vaxtda daxil olduğu böyük hovuzlar əsl təhlükə mənbəyi hesab edilir. Həkim konsultant Yazgül Abdiyeva Trend-ə bildirib ki, gözdə infeksiya yaranmaması üçün dəniz eynəyindən istifadə etmək və ən əsası hovuzdan çıxan kimi sabunlu su ilə yuyunmaq lazımdır: “Göz ən həssas orqanlarımızdan biridir. Hovuz suyu ən çox gözlərə təsir edir. Dezinfeksiya edilməmiş hovuz suyundan gözlərə bakteriya, virus və ya parazit yoluxa bilər. Belə hallarda ilk növbədə buynuzlu qişa zərər görür. Gözdə qızartı, yanma, göz qapaqlarında şişkinlik və gözün içərisində su toplanması kimi hallar müşahidə edilir. Bu zaman mütləq həkimə müraciət etmək lazımdır. Həkim problemin hansı səbəblərdən qaynaqlandığını nəzərə alaraq uyğun müalicəyə başlamalıdır. Belə vəziyyətlərdə gözə gec müdaxilə etmək orqanın həmişəlik zədə almasına və gələcəkdə görmə problemlərinə gətirib çıxara bilər”.

Y.Abdiyeva bildirib ki, hovuzdakı təhlükə yalnız təmizlənməmiş su deyil. Dezinfeksiya üçün suya həddən artıq xlor vurulması da gözlərə zərər verə bilər. Hovuz suyunda xlorun səviyyəsi 0.3-0.6 mq, suyun pH dəyəri isə 7.2-7.6 olmalıdır: “Hovuza girənlər hər ehtimala qarşı dəniz eynəyindən istifadə etməlidirlər. Uzun müddət hovuzda qalanlar və linzalardan istifadə edənlər göz infeksiyalarına daha tez yoluxurlar. Hovuz suyundan keçən infeksiyalar yoluxucudur və buna görə də infeksiyaya yoluxmuş şəxslərlə təmas zamanı diqqətli olmaq lazımdır: xəstənin gözündən axan suya təmas etdikdə dərhal əlləri antibakterial sabunla yumaq lazımdır. Xəstənin üz dəsmalından başqaları istifadə etməməlidir. Dəsmal ayrı yuyulmalıdır. Göz damcısını gözə toxundurmadan istifadə etmək lazımdır”.

Y.Abdiyeva bildirib ki, hovuzda və ya dənizdə olan bakteriyalar virus göbələkləri və göz xəstəliklərinə səbəb olur: “Xəstələr gözlərinin qızarmasından, yaşarmasından və axıntıdan şikayət edirlər. Səhərlər göz qapaqları şiş və çirklə dolu olur. Gözdə yad cisim hissiyatı və işığa qarşı həssaslıq yarana bilər. Gözlərdə herpes, linza istifadəçilərində daha ağır göz problemləri, allergik göz xəstəlikləri və s. müşahidə edilə bilər. Gözdə quruluq, qaşınma, tor görmə, göz qapaqlarında şişkinlik, kirpiklərdə yapışqanlıq, işığa həssaslıq kimi əlamətlərlə özünü büruzə verən keratit, konyunktivit xəstəlikləri məhz hovuz suyu vasitəsilə insandan insana ötürülür”.

Trend

Milli Onkologiya Mərkəzinin nəzdində fəaliyyət göstərən Nüvə Təbabəti Mərkəzinin bir ili tamam olub. Mərkəz Atom Enerjisi üzrə Beynəlxalq Agentliklə ölkəmiz arasında həyata keçirilən Texniki Əməkdaşlıq Proqramı çərçivəsində təsis edilib. Müəssisə ölkəmizdə Pozitron Emissiya Tomoqrafiyası (PET) müayinəsi aparan ilk və yeganə mərkəzdir. PET müayinəsi orqanizmdə hüceyrə mübadiləsini molekulyar səviyyədə göstərməyə imkan verən müasir tibbi-diaqnostik görüntüləmə metodudur. Müayinə nəticəsində bədənin funksional və anatomik quruluşu barədə birgə məlumat əldə edilərək, orqanizmin istənilən bölgəsində hüceyrə səviyyəsində baş verən bütün dəyişikliklər müəyyən olunur.

PET-KT müayinəsindən onkoloji xəstəliklərin erkən diaqnostikası, şişin mərhələsinin təyin edilməsi, yayılmış şişlərin (metastazlar) ilkin mənbəyinin və mənşəyinin müəyyən olunması, şişin cərrahi yolla çıxarılmasının mümkünlüyünün dəyərləndirilməsi, şişə qarşı ən optimal müalicə üsulunun seçilməsi, şüa müalicəsi üçün şiş həcminin təyin edilməsi və planlaşdırılması, şiş əleyhinə aparılan müalicənin səmərəsinin qiymətləndirilməsi, müalicədən sonra şişin yenidən inkişafı (residiv) hallarının müəyyən edilməsi, cansız çapıq toxuması ilə aktiv şiş toxumasının fərqləndirilməsi, Alzheymer xəstəliyi, Parkinson xəstəliyi, epilepsiya, demensiyalar zamanı beyin funksiyalarının dəyərləndirilməsi, ürək hüceyrələrinin canlılığı və funksional vəziyyətinin müəyyən edilməsi və səbəbi bilinməyən uzun müddətli qızdırmanın mənbəyinin təyini zamanı istifadə edilir.

Mərkəzdə “Siklotron” avadanlığı vasitəsilə hazırlanan radiofarmasevtik dərman vasitələrinin sterilliyi, toksikliyi, dozası və molekulyar quruluşu yüksək standartlara cavab verən xüsusi laboratoriyada yoxlanılır və keyfiyyətinə zəmanət verilir.

Milli Onkologiya Mərkəzinin təşəbbüsü ilə PET-KT müayinəsi ilə neyroendokrin törəmələrin erkən diaqnostika və müalicəsinə yönəlmiş “NETS-2017” simpoziumu keçirilib və forumda iştirak edən yerli və xarici alimlər maraqlı diskussiya, elmi müzakirə və informasiya mübadiləsi aparıblar.

Ötən bir ildə Nüvə Təbabəti Mərkəzində bir çox onkoloji xəstə PET-KT müayinəsindən keçirilib, kardioloji və nevroloji problemi olan xəstələr müayinə olunub və onlara yüksək səviyyəli tibb xidməti göstərilib. Mərkəz onkoloji xəstəlikdən əziyyət çəkənlərin şəfa tapmasına yardım edib.

Əldə etdiyi uğurlara görə Milli Onkologiya Mərkəzi nəzdindəki Nüvə Təbabəti Mərkəzi bu yaxınlarda “Avropa Nüvə Təbabəti Assosasiyası” tərəfindən qeydiyyata alınaraq dünyanın ən mükəmməl 25 PET-KT mərkəzinin siyahısına daxil edilib. Bunun nəticəsi olaraq Milli Onkologiya Mərkəzinə dünyanın bir sıra ölkələrindən müraciətlər daxil olub. Rusiya, Suriya, Əfqanıstan, Ukrayna, Liviya, Gürcüstan, Qazaxıstan, bir sıra Avropa və Asiya ölkələrindən gələn pasiyentlər Nüvə Təbabəti Mərkəzində beynəlxalq səviyyədə müayinədən keçiblər.

İraq vətəndaşı Xəlif Yasin indiyədək Liviyada müalicə aldığını bildirib. “Avropa Nüvə Təbabəti Assosasiyası”nın rəsmi saytında dünyanın ən yaxşı 25 PET-KT mərkəzinin siyahısında Azərbaycanın adını görəndə Bakıya gəlməyə qərar verib. X.Yasin burada yaradılmış şərait və ən son avadanlıqlarla aparılan müayinə prosedurlarından razılığını bildirib. İraqda müayinəyə ehtiyacı olanlara Bakıdakı Nüvə Təbabəti Mərkəzini tövsiyə edəcəyini deyən iraqlı qonaq ölkəmizdə ona göstərilən münasibətdən, səmimiyyət və mehribanlıqdan çox təsirləndiyini söyləyib.

Yeri gəlmişkən, Rusiya, Türkiyə və digər ölkələrdə onlarla Nüvə Təbabəti Mərkəzi fəaliyyət göstərməsinə baxmayaraq, onların heç biri “Avropa Nüvə Təbabəti Assosasiyası”nın rəsmi saytı tərəfindən dünyanın ən yaxşı analoji mərkəzləri olaraq pasiyentlərə tövsiyə edilməyib. Azərbaycan Milli Onkologiya Mərkəzi nəzdindəki Nüvə Təbabəti Mərkəzi təkcə Cənubi Qafqazda, Yaxın və Orta Şərqdə deyil, eləcə də Avropada da ən son innovasiya və nanotexnoligiyalarla təchiz edilmiş qabaqcıl müasir diaqnostika və müalicə ocağıdır.

Tibb ocağında ən yüksək peşə hazırlığına malik bacarıqlı kadrlar çalışır. Milli Onkologiya Mərkəzinin nüvə təbabəti şöbəsinin müdiri, tibb üzrə fəlsəfə doktoru Fuad Novruzov Azərbaycan Tibb Universitetini fərqlənmə diplomu ilə başa vuraraq, 2007-2012-ci illərdə Türkiyənin Mərmərə Universiteti xəstəxanasında nüvə təbabəti üzrə uzmanlıq təhsilini uğurla başa vurub. 2010-2011-ci illərdə ABŞ-ın Nyu-York şəhərindəki məşhur “The Mount Sinai Medical Center” və “New York Presbyterian Columbia Cornell” Universitet Xəstəxanalarında nüvə təbabəti üzrə ixtisas kursu keçib, 2013-2014 illərdə isə Böyük Britaniyanın “University College London Hospital”ın Nüvə Təbabətı İnstitutunda klinik tədqiqatçı-həkim kimi fəaliyyət göstərib. Nüvə təbabətinə dair 20-dən çox elmi məqaləsi xarici tibb jurnallarında dərc olunub. Nüvə Təbabəti Mərkəzində fəaliyyət göstərən bütün orta tibb personalı və həkimlər xaricdə ixtisas üzrə təhsil və kurs keçiblər.

Nüvə Təbabəti Mərkəzinin yaradılması və əldə etdiyi uğurlarda ölkə rəhbərliyinin, şəxsən Prezient İlham Əliyevin böyük əməyi vardır. Atom Enerjisi üzrə Beynəlxalq Agentliklə Azərbaycan arasında həyata keçirilən Texniki Əməkdaşlıq Proqramının reallaşdırılması nəticəsində yaradılmış bu nəhəng struktur ölkə brendi kimi ölkəmizi onun hüdudlarından çox-çox uzaqlarda da layiqincə təmsil edir və tanıdır. Nüvə Təbabəti Mərkəzinin yaradılmasının ideya rəhbəri, Azərbaycan Respublikası Səhiyyə Nazirliyi Milli Onkologiya Mərkəzinin baş direktoru, akademik Cəmil Əliyevin də dediyi kimi, bu elmi-tibbi müəssisə Prezident İlham Əliyevin təşəbbüsü ilə təşəkkül tapan, son dövrlərdə yeni inkişaf mərhələsinə qədəm qoyan tibbi turizmin formalaşmasını və imkanlarını daha da artıracaq, onun keyfiyyətcə yeni mərhələyə qədəm qoymasına yardımçı olacaqdır.

Azertac.az

Patient with a cast on arm

Böyük Britaniyalı alimlər yaranın sağalmasını müstəqil müəyyən edən və toplanmış məlumatları həkimə yönləndirən sarğı materiallarının hazırlanması ilə məşğul olurlar.

Məlumata görə, “Ağıllı” sarğılar Suonsi Universitetinin nəzdindəki Biologiya Elmləri İnstitutunda yaradılır.

Mütəxəssislərin sözlərinə görə, nanotexnologiyalardan istifadə etməklə hazırlanan sarğılar müəyyən zaman kəsiklərində yaranın sağalma vəziyyətini müəyyən edəcəkdir. Bu məlumatların köməyi ilə xəstənin müalicəsinin gedişatına nəzarət etmək və ona zəruri xidmətlərin göstərilməsini təyin etmək mümkün olacaq.

Fərqli səbəblərdən harasa getməli oluruq: işə, məktəbə, mağazaya, alış-verişə… Çox vaxt da evdən gizli çıxırıq ki, uşaq getməyimizin fərqinə varmasın – “Məni görməsin, yoxsa arxamca ağlayacaq”. Və əksər valideynlər bəzi detalları nəzərə almayaraq bu  səhvlərə yol verir. Ancaq mütəxəssislər harasa gedərkən uşaqla sağollaşmağı vacib hesab edir. Bilirsiniz niyə?

Bunu vacib buyuran bir çox səbəblər var. Birincisi, evdən çıxarkən uşaqla sağollaşmaq ona etibar etdiyinizi ifadə edir. Əgər ona niyə getdiyinizi izah etməsəniz, bu, onun daxilində şübhə və narahatlıq yaradacaq. Onunla sağollaşmadan və heç bir izahat vermədən getsəniz, uşaq daxilində kədəri, incikliyi və “Niyə mənə etibar etmirlər?” sualı ilə təkbaşına qalacaq. Bu da onda psixi travmaya səbəb ola bilər.

Mütəxəssislər məsləhət görür ki, evdən çıxarkən uşağı qucaqlayıb, öpüb və getmə səbəbini izah edib sağollaşmaq lazımdır. Üzünüzdə gülüşlə izah etməyə çalışın ki, qısa müddətlik getməlisiniz, geri qayıdacağınızı da mütləq vurğulayın. Təbii ki, uşaq sizin arxanızca ağlayacaq, çünki o, hisslərini bu cür ifadə edir. Ancaq gedişinizin səbəbini deyib, sağollaşıb getsəniz, o, sadəcə sizin üçün darıxacaq və gələcəyiniz vaxtı səbirsizliklə gözləyəcək.

Unutmayın ki, ayrılıq şəxsiyyət formalaşmasında mühüm və qaçılmaz prosesdir. Uşağınızı buna öyrəşdirməlisiniz.

“Narınc” Uşaq Psixologiya Mərkəzinin rəhbəri, psixoloq Narınc Rüstəmova Ailem.az-a deyir ki, xüsusilə 1-3 yaş arası uşaqlar valideynlərinə çox bağlı olurlar. 1 yaşına qədər uşaqlar hələ ətrafdakıları yaxşı tanımır, görüb-bildiyi əsas varlıq anasıdır. Bu yaşa qədər istəklərini göstərə bilməyən uşaq 1 yaşdan sonra yavaş-yavaş ətraf mühiti tanıyır, öz istəklərini ifadə etməyə başlayır. Ana gedərsə, onun arxasınca ağlayır. Bu mərhələdə uşaq ilk olaraq ağlayaraq, anasının, ya başqa sevdiyinin getməsini istəmir, dil açarkən isə “ qal, getmə, nolar, getmə” kimi yalvarışlar edir: “Valideyn uşağın ona bağlılıq duyğusuna görə, dalınca ağladığı üçün maksimum çalışır ki, uşağın gözündən yayınaraq evdən çıxsın. İşə gedən analar səhərlər uşaq oyanmadan qaçmağa çalışır. Uşaq isə sonradan anasının getdiyini öyrənəndə itki qorxusu yaşayır. Və buna görə özgüvəni sarsılır. Valideyn bu cür etməməlidir, bu, effektli bir yol deyil. Bəzi valideynlər baş ağrısı, sıxıntı olmasın deyə bu yola əl atırlar. Bu addım da uşağın özüngüvənini azaldır, itirmə qorxusunun fonunda fobiyalar yaradır. Uşaqda bununla bərabər ailəyə qarşı güvənsizlik formalaşır ki, birdən məni qoyub gedərlər. Valideynləri bir yerə gedəcəksə, dəfələrlə “Gedirsən? Nə vaxt gedirsən?” kimi suallar verir. 3 yaşından sonra uşaqların ölüm, qocalmaq haqqında suallar verməsi onun daxilindəki itirmə qorxusu ilə bağlıdır. Valideynin etdiyi səhvlərdən biri də uşağını yatağa qoyub, “Sən uzan, mən indi gələcəm”, – deyib getməsidir. Beləcə, onu tək yatmağa öyrəşdirir. Bu isə əksinə, uşağa çox stress yaşadır”.

Psixoloq uşaqlıqda yaşanan güvənsizliyin yeniyetməlikdə özünü aqressiya şəklində göstərdiyini qeyd edir: “Araşdırmalar onu göstərir ki, yeniyetmə vaxtı ailəsi ilə konflikt yaşayanlar uşaq ikən xırda yalanlarla çox aldadılıb. Uşaq vaxtı yaşadıqları itirmə qorxusu səbəbindən öz valideynlərinə güvənmirlər. Onlarla heç nəyi bölüşmürlər, onların fikirlərinə etiraz etmək onun müdafiə mexanizminə çevrilir və yığdığı aqressiyanı 12 yaşdan sonra qusmağa başlayır”.

Mütəxəssis vurğulayır ki, harasa gedəndə uşağa mütləq şəkildə hər dəfə izahat verməli və hadisənin sonlanan deyil, davam edici olduğunu izah etmək lazımdır: “Valideyn gedərkən gələcəyini mütləq qeyd etməlidir və “gedirəm, amma gələcəm, gələndə sənə saqqız, şokolad alacam” deyə izahat verməlidir. Hər gələn müddətdə də dəyəri çox böyük olmayan, amma onun sevə biləcəyi bir şeyləri alıb gətirin. Təbii ki, bu, rüşvət halına çevrilməməlidir. Sadəcə bununla sizin qayıdışınız onu daha çox xoşbəxt edəcək, səbrsizliklə gəlməyinizi gözləyəcək. Uşaq sizin, yaxud başqa birinin “gedir, amma sonra qayıdacaq” fikrinə inanmalıdır. “Mən gedirəm”, – deyib qəfildən durub getməyin. Uşağın hazırlanma prosesi mütləq olmalıdır. Qonaq gedəndə də “bir azdan qalxarıq”, – deyə onu hazırlayın. Sevdiyi şeydən, ya insandan onu anidən qoparmayın. Evinizə gələn qonaq gedəndə “Xala, dayı gedib, sabah gələcək”, – deyə uşağı sakitləşdirin”.

N.Rüstəmova əlavə edir ki, valideyn gedişini izah edərkən də çox sevgi və çox yalvarış tonunda danışmamalıdır: “Özünüzü günahkar kimi göstərməyin. Qayıdanda da uşağa pozitiv davranış sərgiləyin. Uşaq 7 yaşından sonra sərbəst qalmağı öyrənir. Amma davamlı olaraq valideynə bağlı olan uşağın həyatında nizamsızlıq olur və məsuliyyət hissi formalaşmır. Kiçik bir hadisənin uşağın həyatında böyük önəm daşıdığını unutmayın!”

aile.lent.az

Böyrək sancısı böyrəkdən sidik axınının kəskin pozulması zamanı baş verir. Belə halda böyrəyin kasa-ləyən sistemində təzyiqin artması nəticəsində reflektor olaraq böyrək damarlarının spazmı və venoz durğunluq baş verir ki, bu da öz növbəsində böyrək toxumasının ödeminə (şişməsinə), fibroz kapsulun dartılmasına və dözülməz ağrıların yaranmasına səbəb olur.

Sidik axarlarının keçiriliciyinin pozulmasının ən çox təsadüf olunan səbəbi böyrək daşı xəstəliyində daşın axara düşməsidir. Bundan başqa sidik axarı qan laxtası(böyrək şişində), irin, selik, kazeoz kütlə(böyrək vərəmi zamanı), çapıq və s. vasitəsilə də tutula bilər.

Əlamətləri: Ağrılar kəskin, birdən birə sakit vəziyyətdə və ya fiziki işdən, nəqliyyatla yol gəldikdən sonra baş verir.
Ağrı sağ və ya sol tərəfdə, bel və qabırğaaltı nahiyədə başlayır, tutmaşəkilli olur, adətən sidik axarı boyunca aşağıya – kiçik çanağa, cinsiyyət orqanlarına, buda irradiasiya edir(vurur). Bu zaman ən xarakterik simptom – xəstənin ağrıdan qışqırmağı, özünə yer tapa bilməməyi, qıvrılması, ağrının heç bir vəziyyətdə azalmamağıdır. Sancı adətən ürəkbulanma və qusma ilə, sidik ifrazının pozulması ilə (tez-tez və ağrılı sidik ifrazı) müşayiət olunur. Ağrı tez kəsə və ya kütləşə, sonra yenidən başlaya bilər. Bəzən böyrək sancısı bağırsaqların reflektor iflicinə səbəb olur ki, bu da özünü köpmə və qəbizlik ilə göstərir. Bəzən arterial təzyiq qalxır(xüsusilə də diastolik təzyiq).

Sidik axarında böyrək daşı ilişərkən sancıdan bir qədər sonra sidikdə qan görünə bilər(hematuriya). Böyrək şişi zamanı isə qan adətən sancıdan əvvəl görünür. Diaqnoz qoyularkən böyrək sancısını kəskin sancı törədən digər vəziyyətlərdən – kəskin qarın, kəskin apendisit, kəskin xolesistit, mədə xorasının deşilməsi və s.-dən fərqləndirmək lazımdır.

Həkiməqədər ilk yardım: Təcili yardım çağırılır. Ağrıyan nahiyəyə istiqac(qrelka) qoyulur, ayaqlara isti vanna etmək olar. (Lakin nəzərə almaq lazımdır ki, əgər bu böyrək sancısı deyilsə, digər hallarda bunu etmək qəti olmaz.)

İlk yardım: Tam diaqnoz ekskretor uroqrafiyadan sonra qoyulur. Xəstəyə ağrıkəsici – analgin 50% 1 ml və ya baralgin 5 ml əzələ daxilinə və ya vena daxilinə yavaş-yavaş yeridilir. Spazmolitiklər – noşpa(2%-li 2 ml), papaverin(2%-li 2 ml), platifillin(0.2 %-li 1ml) ə/d və tərkibində terpen və efir yağları olan sistenal, urolesan və s. 15-25 damcı qəndə damızdırılıb dil altına gün ərzində 1-3 dəfə verilir. Təsiri olmazsa qanqlioblokator- heksonium təyin olunur. Ağrıkəsicilər ağrını azaltmazsa promedol verilə bilər.

Yanaşı olaraq çoxlu maye qəbulu (2.5-3 l gün ərzində), sidikqovucu təsirli – qarpız, yemış, itburnu çayı, müxtəlif böyrək çaylarının qəbulu tövsiyə olunur.
Əgər daşın ölçüsü böyük olarsa, bu yolla qısa müddətə düşməzsə cərrahi üsulla çıxardılır.
Axar tutmuş maneə vaxtında aradan götürülməzsə hidronefroza və həmin böyrəyin tamamilə sıradan çıxmağına səbəb ola bilər.

Sia.az

Mütəxəssislərin fikrincə, ağcaqanad sancması malyariya, laym və bu kimi xəstəliklərin yaranmasına səbəb ola bilər. Bunlarla yanaşı “inset bit” adlı qaşınmalı allergik xəstəlik meydana çıxa bilər ki, bu da bütün bədənə yayılaraq, qana mikrob salır. Ağcaqanad sancması yuxu rejimini pozmaqla insanın əsəb sisteminə də təsir edir.

Bu problemlərlə qarşılaşmamaq üçün insanlar illərlə ağcaqanadlara qarşı mübarizə üçün müxtəlif üsullar axtarıblar. Hazırda ağcaqanadlardan qorunmaq üçün zeytun yağlı olan sabunlar, bəzi kimyəvi maddələr, bitki mənşəli yağlar, müxtəlif yandırılaraq istifadə edilən dərmanlardan istifadə edilir.

Pediatr İlhamə Qurbanovanın sözlərinə görə, körpə uşaqları ağcaqanadlardan xüsusilə qorumaq lazımdır. Ancaq uşaqlar üçün kimyəvi ağcaqanad dərmanlarından da istifadə etmək olmaz. Çünki bu, azyaşlıların sağlamlığı üçün təhlükəlidir. “Uşaqların bədəninə ağcaqanada qarşı spreylərdən vurmaq olmaz. Çünki uşağın dərisi zərif olur və istifadə etdiyiniz sprey onun qanına keçə bilər. Bəzən fikir verirəm ki, ağcaqanad dərmanlarını uşaqlar əlində oynadır. Valideynlərsə buna o qədər də əhəmiyyət vermirlər. Amma unutmamaq lazımdır ki, bu dərmanların tərkibində olan kimyəvilər uşağı zəhərləyə bilər”.

ABŞ mütəxəssislərinin araşdırmaları zamanı məlum olub ki, ağcaqanadların məhvi üçün olan qoxulu dərmanların tərkibində Deet kimyəvi maddəsi var ki, bu da birbaşa mərkəzi sinir sisteminə təsir edir. Deet tərkibli dərmanların həddən artıq istifadəsi danışma problemləri, dalğınlıq, koma və s. bu kimi hallara səbəb ola bilər.

Ağcaqanadlardan qorunmaq üçün elektrik cihazlarına taxılaraq istifadə olunan həblər də satılır. Bu həblər paymamin forte adlı kimyəvi maddə ilə hazırlanır. Bu kimyəvi maddə ilə zəhərlənən zaman nəfəs darlığı, tərləmə, başgicəllənməsi, ürək bulanma və qusma müşahidə edilir.

Ağcaqanad əleyhinə dərmanlardan istifadə edilən zaman otağın pəncərəsi açılmalıdır. Əgər otaqda akvarium və ya qəfəs varsa, bunların üzərini örtmək lazımdır. Bu kimyəvi maddənin suda olan mikroorqanizmlərə də zəhərli təsiri var. Bu səbəbdən çalışmaq lazımdır ki, bu dərmanların havasından nəfəs alınmasın və həb yerləşdirdikdən sonra əllər, bol sabunlu suyla yaxşıca yuyulmalıdır. Həblər ağız və gözlə təmasda olmamalıdır.

 Ağcaqanadlar qızdırma, filariazis, tay, sarı qızdırma və ensefalomyelitis kimi viral və ya parazit xəstəlikləri insanlara yoluxdura bilir. Ağcaqanadlar heyvanları da dişlədikləri üçün insan orqanizmi üçün daha böyük təhlükə daşıyır. Araşdırmalara görə, ağcaqanadlar dünyada ən çox insan öldürən həşəratdır. Xüsusilə Afrikada qızdırma və fil xəstəliyini sancma yolu ilə yaydıqlarına görə kütləvi ölümlərə səbəb ola bilirlər.

Bioloq Nailə Eyyubqızının sözlərinə görə, ağcaqanadların yalnız dişiləri qan sorur. İki hissədən ibarət olan xortumlarını dəriyə soxaraq qanı sormağa başlayırlar. Bu vəziyyətdə canlının narahat olmaması üçün ağcaqanad tüpürcəyi ilə birlikdə narkotik bir maddə ifraz edir. Və həmin maddə sancılan yeri keyidir. Ağcaqanadlar tüpürcəkləri vasitəsilə xəstəlik də bulaşdıra bilərlər. Ağcaqanadların ən çox yaydığı xəstəlik qızdırma xəstəliyidir. Ağcaqanad sancmasından sonra həmin yerin qaşınması isə ağcaqanadın tüpürcəyinin insanın dərisində reaksiya verməsi ilə bağlıdır. Yəni ağcaqanad qanı torbasına doldurduqca buraxdığı tüpürcəyi də geri sorur, amma onu öldürəndə və ya uçuran zaman tüpürcək dəridə qalır, allergiyaya səbəb olur.

Qeyd etdiyimiz kimi, ağcaqanadların ən çox yoluxdurduğu xəstəlik qızdırma-malyariya xəstəliyidir. Malyariya dişi anofel cinsi ağcaqanadlarda olan parazitlərin, insanları dişləməsiylə meydana gələn, qızdırma və titrəmə ilə müşahidə edilən bir xəstəlikdir. Xəstəliyin diaqnozu və müalicəsi mümkündür. Amma müalicə edilmədiyi təqdirdə ciddi problemlərə gətirib çıxara, hətta ölümə də səbəb ola bilər.

Dünyada təxminən 200 milyona yaxın insan malyariyaya yoluxub. Terapevt Məlahət Abbasova bildirir ki, xəstəlik zamanı qızdırmaya səbəb plazmodium adlı təkhüceyrəli parazitlərdir. Bu parazitlərin yaşaya bildiyi tək yer insan orqaizmidir. Bu parazitlərin hamısı qızdırmaya səbəb olur və anofel tipli ağcaqandların dişləməsi nəticədində meydana gəlir. Belə ağcaqanadlar isti və rütubətli yerlərdə yaşayır. Parazitlərin yaratdığı qızdırmanın dərəcəsi müxtəlif olur. Qızdırma 3 gündən bir yüksəlir və dözülməz həddə çatır. Qızdırma aralıqlarıa müşahidə edilir. “Qızdırma yüksəlməmişdən 2-3 gün əvvəl xəstədə bəzi əlamətlər müşahidə edilir. Xəstə özünü yorğun və halsız hiss edir, iştahası olmur. Bununla yanaşı, başı, ayaqları və kürəyində ağrılar müşahidə edilir. Qızdırma zamanı titrəmə müşahidə edilir ki, bəzən bu, 2 saata yaxın davam edə bilir. Dəri quruyur və istilik həddən artıq yüksək olur. Nəbz yüksəlir və xəstədə əsəbilik müşahidə edilir. Qızdırma artdıqca qaraciyər və dalaqda böyümə müşahidə edilir. Dalaq cırılarsa, daxili qanaxma meydana gələr. Qan azlığı ilə yanaşı xəstədə tənəffüs çatışmazlığı müşahidə edilə bilər”.

Malyariya xəstəliyindən qorunmaq o qədər də asan deyil. Amma bataqlıq, göl, çirkab suları olan ərazilərdən uzaq olmaq lazımdır. Xəstəlik əsasən 15 yaşından böyük şəxslərdə müşahidə edilir. Statistikaya görə, malyariyaya ən çox tutulan və ən tez sağalan da məhz qadınlardır.

Lent.az

İnsanların çoxu isti yataqdan qalxmağa çətinlik çəkir. Bəzən buna görə işə də gecikirlər. Amma Aile.lent.az-ın bu məsləhətlərinə əməl etsəniz, yataqdan qalxanda əziyyət çəkməzsiniz.

 

Sağlamlığınızın dəyərini bilin

 

Səhərlər yuxudan oyanmağın sağlamlıqla çox böyük əlaqəsi var. Bəlkə də daha yaxşı  pəhriz və idmana ehtiyac var. Əgər yuxudan oyanmaqda çətinlik çəkirsinizsə, yuxu pozuntunuz ola bilər. Ona görə də ilk növbədə mütəxəssisə müraciət edin.

 

Yatağınızın yanında su saxlayın

 

Səhər duran kimi içdiyiniz bir stəkan su sizi oyadacaq. Yatağınızın yanında olan kafeinli  içki də sizi yataqdan çıxarmağa kömək olar. Ancaq bunun sağlam bir təklif olduğunu söyləyə bilmərik.

 

Zəngli saatı yatağınızdan uzağa qoyun

 

Zəngli saatı yatağınızdan uzaq bir yerə qoysanız, bu, sizi oyanmağa məcbur edəcək.

 

Yanıb-sönən zəngli saat

 

İşıq saçaraq yanıb-sönən zəngli və radiolu saat səhərlər daha işıqlı, parlaq və musiqi səsi ilə oyanmağınıza imkan verər.

 

Yataqdan qaldıran hərəkətlər edin

 

Yataqdan qalxan zaman edə biləcəyiniz bir neçə bədən hərəkəti öyrənin. Bunu internetdən də tapa bilərsiniz.

 

Yatmazdan əvvəl kafein və ya spirtli içki içməyin

 

Bədənin kafein və spirti xaric etməsi bir az vaxt aparır. Bu səbəbdən də yatmazdan əvvəl bu cür mayeləri içməyin.

 

Qoxulu duzlar iyləyə bilərsiniz

 

Qoxulu duzlar və ya uçucu yağlar insanları yüz illərlə gümrah saxlamaq üçün tətbiq edilib. Bunun üçün sevmədiyiniz bir qoxunu iyləmək vacib deyil. Sizi canlandıran qoxuları yatağınızın yanına qoyun. Qreypfrut və ya nanə işinizə yarıya bilər.

Aile.lent.az

Bildiyimiz kimi, keçən əsrin 80-ci illərindən sonra autizmlə doğulan uşaqların sayında kəskin artım müşahidə edilməkdədir.  Xəstəliyin yaranma səbəbi tibb elminə məlum olmadığı kimi, onun getdikcə çoxlama səbəbi və müalicəsi də indiyədək məlum deyildir.
Son dövrlər psixoloq olaraq işlədiyim  autizim xəstələrinin anaları arasında apardığım  test sorğusu bir çox heyrətamiz faktlar ortaya qoydu. Həmin faktlar bu xəstəliyin yaranma səbəbini tapmaqda mənə yardımçı oldu.
Test sorğularından aydın olur ki,  autizimdən əziyyət çəkən uşaqların analarında  bir qayda olaraq  hamiləlik dövründə eyni əlamətlər müşahidə olunub:  yuxuda diksnmə, qorxu, boğulma, qarabasma, qorxulu yuxular görmə, darıxma və s.
Bütün bunlar beyində sabitliyin pozulmasının əlamətləridir ki, autizm xəstələri hələ ana bətnində olarkən, analarda bu əlamətlər müşahidə olunub.
Ən maraqlısı da odur ki, həmin uşaqlar doğulduqdan sonra anaların heç birində bu əlamətlər bir daha baş verməyib. Bu da onu göstərir ki, həmin əlamətlər doğuş zamanı anadan uşağa keçməklə, autizmin yaranmasına səbəb olur.
Oxucuda sual yaranacaq ki, yxarıda sadaladığım, anada müşahidə olunan bu əlamətlər nəyin nəticəsidir və necə aradan qaldırmaq olar?
Bunu izah etmək üçün, yenə də fizikanın qanunlarına müraciyət edək (Kainat fizikanın qanunları ilə idarə olunur).
Bildiyimiz kimi, fizikada iki cür – dəyişən (qalxıb-enən) və sabit (düzxətli) cərəyan mövcuddur.  Bu hal enerji (ruh) daşıyıcısı olan insanda da mövcuddur. İnsanın enerjisi nə qədər ki sabitdir, onda heç bir xəstəlik baş vermir. Bəzən neqativ təsirlər nəticəsində insanın enerjisi “dəyişən cərəyan” formasına keçir.  Yəni, onda tez-tez hal dəyişiklikləri, qoxular, diksinmələr, boğulma, pis yuxulardan əziyyət çəkmə, qarabasma halları baş verir. Bu hallar insanın beyin damarında baş verən sıxılma ilə əlaqədardır ki, bu da getdikcə həmin damarın qurumasına doğru gedir. Nəticədə həmin damar insanın hansı daxili orqanı ilə əlaqəlidirsə, o orqanda funksional pozğunluq baş verir. Qeyd edim ki, istənilən xəstəliyin insanda yaranma prosesi bu cür baş verir…
Autizmli uşaqların anaları arasında apardığımız sorğulardan da aydın olur ki, onlar bu uşaqlara hamilə olarkən, orqanizmlərində sabitliyin pozulması halları müşahidə edilsə də, onlar bunun mahiyyətini bilmədiklərindən keçirdikləri (yuxarıda sadaladığımız) hallara məhəl qoymayıblar.
Nəticədə ananın beynində başlayan həmin proses (damarın daralması və qurumağa başlaması) bətindəki uşağın da beynində eyni qaydada baş verir. Uşaq doğulduqda isə, bir çox hallarda  həmin əlamətlər analarda yoxa çıxsa da, uşaqlarda proses davam etməyə başlayır. Beləliklə, yeni doğulan körpənin beyin damarlarının sıxılması, yaxud quruması onun əqli inkşafdan qalması ilə nəticələnir ki, bunun da adına müasir tibb elmində autizm deyilir.
Yuxarıda qeyd etdiyimiz kimi, tibb elmi bu xəstəliyin səbəbini bilmədiyi kimi, müalicəsini də bilmir.
Apardığımız psixoloji araşdırmalar bu xəstəliyin səbəini aşkar etdiyi  kimi, müalicəsinin mümkünlüyünü də ortaya qoyur.
Təcrübəmiz göstərir ki,  cür xəstələri bioenerji ilə müalicə etmək mümkündür. Yəni, ilk növbədə ötürülən bioenerji ilə xəstədəki dəyişən cərəyan sabitləşdirilir.  Nəticədə,   beyində qurumuş damarlar dirçəlməyə başlayır; beyinin  pozulmuş  funksiyası bərpa olur və autizim xəstəsi sağalmağa başlayır.
Paşa Yaqub – psixoloq
Moderator.az

ABŞ-ın Ayova Universitetinin alimləri beyin və ağciyər xərçənginin klinik müalicəsinin ilk fazasının müvəffəqiyyətlə başa çatmasından danışıblar. “RİA Novosti” informasiya agentliyi xəbər verir ki, bu prosedur üçün C vitamininin çox yüksək dozalarından istifadə olunub.Bu barədə tədqiqatın rəhbəri Brayan Allen məlumat verib.O deyib: “Hazırda nəticələr çox ümidvericidir. Amma biz hələlik bunu bilirik ki, C vitamininin kimyəvi terapiyanı nə dərəcədə səmərəli etdiyini klinik sınaqların ikinci fazası göstərəcək”.Xatırladaq ki, iki il əvvəl C vitamininin köməyi ilə dayanıqlı xərçəng şişlərinin məhv edilməsi üzrə əməliyyat uğurla başa çatıb. Sınaqlar siçanlar üzərində aparılıb.

azertac

Azərbaycanın ilk mobil operatoru və aparıcı mobil internet provayderi “Bakcell” şirkəti öz abunəçiləri üçün növbəti unikal internet təklifini təqdim edir.

Bundan sonra smartfonu olan bütün “Bakcell” abunəçiləri eksklüziv “Instagram” paketləri ilə “Instagram”dan pulsuz istifadə edəcəklər. Paketlər həm fakturasız, həm də fakturalı xətt abunəçiləri üçün təklif olunur.

Yeni “Instagram” paketlərinə internetdə istənilən məqsədlər üçün istifadə olunan əsas trafik həcmi (MB) və xüsusi bonus – “Instagram” istifadəsi üçün pulsuz trafik daxildir. “Instagram”dan pulsuz istifadə üçün verilən trafik həcmi (MB) əsas internet həcminə bərabər olacaq və abunəçilərə əsas trafikdən istifadə etmədən müxtəlif şəkil və videolar yükləməyə və xəbər lentini nəzərdən keçirməyə imkan verəcək.

Əsas paketdə təqdim edilən trafik tükəndikdən sonra, əlavə hər 1 MB üçün xidmət haqqı 0.05 AZN təşkil edəcək.

Yeni paketlərin üstünlükləri və aktivləşdirmə kodları aşağıdakı cədvəldə əks olunub:
Əsas paket
Instagram trafiki
Aktivləşdirmə kodu
Qiymət (ƏDV daxil)
1 GB
+ 1 GB
*134*11#YES
6 AZN/aylıq
2 GB
+ 2 GB
*134*22#YES
8 AZN/ aylıq
3 GB
+ 3 GB
*134*33#YES
10 AZN/ aylıq
5 GB
+ 5 GB
*134*55#YES
12 AZN/ aylıq

iOS, Android, Windows, Blackberry və digər əməliyyat sistemləri ilə çalışan bütün smartfon istifadəçiləri yuxarıdakı təklifdən faydalana bilər. Qiymətlərə bütün müvafiq vergilər daxildir.

Yeni “Instagram” trafikini yoxlamaq üçün “Bakcell” abunəçiləri sadəcə *134*559#YES yığmalıdır. Onlar həmçinin *134*555#YES yığmaqla paketi yenidən əldə edə və ya *134*0#YES yığmaqla xidməti deaktivasiya edə bilər.

Abunəçinin balansında kifayət qədər məbləğ olduğu halda, yeni “Instagram” paketləri hər ay avtomatik qaydada yenilənəcək.

İKT.lent.az

Həddindən artıq yorğunluğun ürək çatışmazlığı xəbərçisi ola biləcəyini ifadə edən mütəxəssislər, ürək xəstələrinin yaxın təqib və nizamlı bir müalicəylə idarə altında olmasının lazım olduğunu söylədi.

Ürək xəstəliyinin yaxın təqib və nizamlı bir müalicəylə idarə altında olmasının lazım olduğunu ifadə edən türkiyəli kardioloq Dr. Nuru Comərd, “Nəfəs darlığı, ürək çırpıntısı, depressiya kimi əlamətlərlə özünü göstərə bilən ürək çatışmazlığı, tək başına bir xəstəlik olaraq deyil, infarkt, yüksək təzyiq, ürək qapaqları və ürək əzələsi xəstəlikləri, diabet, xroniki böyrək çatışmazlığı və ağ ciyər xəstəlikləri kimi fərqli xəstəliklər nəticəsi olaraq ortaya çıxa bilir. Həyat keyfiyyəti və müddətini qısaldan bu siyahının yaxın təqib və nizamlı müalicə ilə vaxt itirilmədən idarə altına alınması lazımdır” dedi.

Yaşla birlikdə ürək əzələsində güc azalması ola biləcəyini ifadə edən Comərd, ürək çatışmazlığı ən çox 65 yaş və üzəri kəslərdə görüldüyünü dilə gətirdi. Dr. Nuru Comərd, “Yenə həddindən artıq kilolu fərdlər, tip 2 diabet xəstələri və daha əvvəl infarkt keçirmiş olan kəslər də risk altındadır. Ürək çatışmazlığının başlıca əlaməti təngnəfəslikdir. Digər əlamətlər yorğunluq, ürəkçırpınma, gecələri tez-tez sidiyə çıxma, ayaqarda şişkinlik, qarın və boyun venalarının şişkinliyi diqqət çəkməkdədir. Şikayətlərin gündəlik həyatda bürüzə verməsi ürək çatışmazlığının irəliləmiş olduğunu göstərə bilər. Pilləkən çıxarkən və ya gündəlik işləri edərkən daha əvvəl olmayan təngnəfəslik və yorğunluq hissi diqqətə alınmalıdır. Şikayətlərin erkən tanınması və müalicə edilməsi əhəmiyyətlidir” şəklində danışdı.

Mənbə:http://www.yenimesaj.com.tr/saglik/asiri-yorgunluk-neyin-habercisi-h13039109.html

XƏBƏR LENTİ